Strona zbiera informacje o węglanie potasu istotne dla bezpieczeństwa pracy i dla prawidłowego dozowania: identyfikację, właściwości decydujące o zachowaniu materiału, opis zagrożeń oraz zasady postępowania i przechowywania.
Identyfikacja
| Nazwa chemiczna | węglan potasu |
|---|---|
| Nazwa zwyczajowa | potaż |
| Wzór sumaryczny | K2CO3 |
| Zapis stosowany w bazach danych | CK2O3 |
| Numer CAS | 584-08-7 — dotyczy postaci bezwodnej |
| Numer WE | 209-529-3 |
| Identyfikator PubChem CID | 11430 |
| Numer UN | nieustalony w materiałach źródłowych tego serwisu |
| Postać | biały materiał sypki, higroskopijny |
Postać bezwodna i podsuszana to nie ten sam materiał w dozowaniu
Węglan potasu tworzy także postać uwodnioną i różnica jest w obrocie technicznym wyraźnie widoczna: materiał kalcynowany traci przy suszeniu ułamek procenta masy, podczas gdy materiał podsuszany oddaje jej kilkanaście procent. Nie jest to różnica jakości, lecz różnica formy — druga wartość odpowiada w przybliżeniu zawartości wody w hydracie.
Konsekwencja jest czysto rachunkowa i dlatego łatwa do przeoczenia. Dozowanie wagowe tej samej masy obu postaci wprowadza do procesu różną ilość składnika czynnego. Zanim przeliczy się dawkę, trzeba ustalić, o którą postać chodzi — sam numer rejestrowy tego nie rozstrzyga, bo odnosi się do postaci bezwodnej niezależnie od tego, co realnie znajduje się w opakowaniu.
Właściwości istotne dla oceny zagrożenia
- Bardzo dobrze rozpuszczalny w wodzie; roztwory osiągają wyższe stężenia niż roztwory odpowiadającej mu soli sodowej.
- Roztwory są silnie zasadowe — to główne źródło zagrożenia przy tej substancji.
- Rozpuszczaniu towarzyszy wydzielanie ciepła, co przy szybkim wprowadzeniu dużej porcji do niewielkiej objętości wody prowadzi do gwałtownego wzrostu temperatury i rozprysku.
- Wyraźnie higroskopijny: w otwartym opakowaniu chłonie wilgoć z powietrza, zbryla się i traci sypkość.
- Reaguje z kwasami z wydzieleniem dwutlenku węgla; reakcja bywa gwałtowna przy kwasach stężonych.
- Materiał niepalny i nieutleniający.
Na czym polega zagrożenie
Zasadnicze ryzyko wynika z alkaliczności roztworów, które działają drażniąco na skórę i oczy — przy oczach skutki bywają poważne i wymagają natychmiastowego działania, a nie obserwacji. Pył drażni drogi oddechowe. Do tego dochodzą dwa ryzyka procesowe: wydzielanie ciepła przy rozpuszczaniu oraz reakcja z kwasami przebiegająca z gazowaniem, która w zamkniętym naczyniu podnosi ciśnienie.
Zasady postępowania
- Stosować ochronę oczu i rękawice przy każdej pracy z materiałem oraz z jego roztworami.
- Wyposażyć stanowisko w możliwość natychmiastowego przemycia oczu bieżącą wodą.
- Materiał wprowadzać do wody stopniowo i przy mieszaniu, nigdy odwrotnie; kontrolować przyrost temperatury.
- Przechowywać w opakowaniach szczelnych, w miejscu suchym — higroskopijność jest tu głównym powodem strat jakościowych.
- Składować oddzielnie od kwasów; nie mieszać odpadów zasadowych z kwaśnymi w tym samym pojemniku.
- Przed przeliczeniem dawki potwierdzić w dokumentacji partii, czy materiał jest kalcynowany, czy podsuszany.
Czym ta strona nie jest
Ta strona nie jest kartą charakterystyki w rozumieniu przepisów o klasyfikacji, oznakowaniu i pakowaniu substancji chemicznych i nie zastępuje dokumentu, który dla konkretnej partii wyrobu dostarcza jego producent lub dostawca. Nie podaje w szczególności pełnego brzmienia klasyfikacji ani procedur pierwszej pomocy — te znajdują się w dokumentacji dostawcy, wraz z danymi kontaktowymi na wypadek zdarzenia.
Powiązane strony
- Potaż (węglan potasu) — pełna karta substancji z dwoma poziomami wymagań i zastosowaniami
- Węglan baru — strona faktograficzna — drugi węglan zestawu szklarskiego, o odmiennym profilu zagrożeń
- Wodorowęglan sodu E 500 (ii) — sodowy krewny o znacznie słabszym odczynie zasadowym
- Siarczan potasu — sól potasowa o obojętnym odczynie roztworów